نگاهی پدیدار شناسانه به کاربردهای مفهومی عرفان
27 بازدید
محل نشر: انجمن معارف اسلامی » بهار 1384 - شماره 2 (علمی-پژوهشی) (18 صفحه - از 26 تا 43)
نقش: نویسنده
سال نشر: 00/0/0
وضعیت چاپ : چاپ شده
نحوه تهیه : گروهی
زبان : فارسی
این جستار بر آن است تا از بازشناخت و وارسی کاربردهای مفهومی عرفان، در رویکردی پدیدارشناختی و با فرض اینکه عرفان در ذات خود پدیده‌ای است انفسی که عموما فهم بسیط و مجملی از آن دارند، به ایضاح مفهومی عرفان نزدیک گردد و چنان‌که مقتضای این رویکرد است، بعد از بازشناسی ابعاد، اجزا و ویژگی‌های این پدیدة پرابهام، فروع و اصول آن را معلوم گرداند، و در نهایت از این همه، به جوهرة اصیل و اصلی عرفان عبور کند. از جمله نتایجی که از این بررسی فراهم ‌آمده اینهاست: عرفان را در زبان‌های گوناگون و با نام‌های مختلف دست‌کم به شش مفهوم کلی فهم کرده و به کار برده‌اند که هر کدام شامل تقریرها و تلقی‌های مختلفی است. عرفان را به مثابة آموزه، تجربه علم، راه نجات، نوعی معرفت ویژه، فرآیندی از تغییر و تحول فهم کرده‌اند. این کاربردها حکایت از وجود دو بعد معرفتی و وجودی ـ انفسی برای عرفان دارد. و نیز معلوم می‌کند عرفان مشتمل بر مؤلفه‌هایی همچون، تجربه‌ای مستقیم از حقیقت، فرآیند سیر و سلوک، آموزه‌های نظری و عملی، و ویژگی‌هایی مانند توصیف‌ناپذیری، گرایش به تفسیر معنوی و وحدانی هستی، رازوارگی و مؤلفه‌ها و ویژگی‌های فرعی دیگر است. عرفان در ذات و جوهرة خود همانا نوعی معرفت مستقیم و تحققی (وجودی) به حقیقت وحدانی هستی می‌‌باشد. این بررسی، مؤلفه‌ها و ویژگی‌های فرعی و عارضی عرفان را بازشناخته و دورنمایی از شبکة مفهومی عرفان فراهم آورده است. واژگان کلیدی: عرفان، پدیدارشناسی، تجربة عرفانی، سیر و سلوک، نجات، طریقت.
آدرس اینترنتی